Hoe zwemmerseczeem en schimmelinfecties te voorkomen en behandelen

Jeuk tussen je tenen? Witte schilfertjes? Rode, geïrriteerde plekken op je voeten? Dan heb je waarschijnlijk voetschimmel, ook wel zwemmerseczeem genoemd. Deze schimmelinfectie behoort tot de meest voorkomende huidaandoeningen. Bij ongeveer 1 op de 5 mensen komt voetschimmel voor.

In deze gids lees je:

• Wat voetschimmel precies is en hoe je het herkent
• Het verschil tussen zwemmerseczeem en echt eczeem
• Hoe je voetschimmel effectief behandelt (en wat niet werkt)
• Waarom het steeds terugkomt en hoe je dat voorkomt
• Wanneer je naar een podotherapeut moet

Laatst bijgewerkt: maart 2026 | Leestijd: 8 minuten

Wat is voetschimmel (zwemmerseczeem)?

Voetschimmel is een huidinfectie veroorzaakt door schimmels (dermatofyten) die leven van dode huidcellen. Deze schimmels gedijen in warme, vochtige omgevingen zoals tussen de tenen of onder de voeten.

De term “zwemmerseczeem” is eigenlijk misleidend: het is geen echte vorm van eczeem, maar een schimmelinfectie. De benaming ontstond doordat de aandoening vaak voorkomt bij mensen die regelmatig zwemmen en hun voeten blootstellen aan vochtige kleedkamers en zwembaden.

Herkenning van voetschimmel

Meest voorkomende symptomen:

• Witte, zachte schilfering tussen de tenen (vooral tussen 4e en 5e teen)
• Jeuk, soms heftig en ’s nachts erger
• Rode, ontstoken plekken
• Gebarsten, pijnlijke huid tussen de tenen
• Natte, weekse huid die makkelijk loslaat
• Branderig gevoel
• Onaangename geur

Andere vormen van voetschimmel:

• Mocassin‑type: Droge, schilferige huid op de voetzool en zijkanten (lijkt op een mocassin)
• Blaasjesvorm: Kleine blaasjes onder de voet of aan de zijkanten, vaak jeukend
• Ulceratieve vorm: Open plekken en wondjes (zeldzaam, meestal bij ernstige gevallen)

Hoe ontstaat voetschimmel?

Schimmels leven normaal gesproken onschuldig op de huid. In gunstige omstandigheden kunnen ze zich echter snel vermenigvuldigen en een infectie veroorzaken.

Ideale omstandigheden voor schimmels

• Warmte en vocht: Tussen de tenen is het warm en vaak vochtig dat is  een schimmelparadijs
• Beschadigde huidbarrière: Kleine scheurtjes, overmatig wassen met zeep, krabben
• Zweetvoeten: Constant vochtige voeten creëren een gunstig klimaat
• Slechte ventilatie: Schoenen die niet ademen, synthetische sokken

Verhoogd risico bij

• Diabetes: Verhoogd bloedsuiker en verminderde weerstand bevorderen schimmelgroei
• Verminderde weerstand: Door medicijnen, chemotherapie, HIV of andere aandoeningen
• Doorbloedingsstoornissen: Slechtere afweer in de voeten
• Overgewicht: Meer zweten, moeilijker huid goed droogmaken
• Ouderen: Dunnere huid en afgenomen weerstand
• Sporters: Veel zweten, vaak in kleedkamers, douches en sportschoenen
• Mensen met zweetvoeten: Constant vochtig klimaat

Besmetting

Voetschimmel is besmettelijk en verspreidt zich via de schimmelsporen. Je kunt het oplopen door:

• Gemeenschappelijke douches en kleedkamers (zwembad, sportschool, sauna)
• Badkamervloeren (thuis of in hotels)
• Handdoeken of slippers delen met iemand met voetschimmel
• Lopen op besmette vloeren, ook binnen het gezin
• Schoenen passen in winkels zonder sokken

Voetschimmel behandelen: wat werkt?

Stap 1: Schimmeldodende behandeling

Antischimmelcrème (antimycotica)

Verkrijgbaar bij drogist of apotheek zonder recept. Bekende merken zijn bijvoorbeeld Canesten, Lamisil en Daktarin.

Werkzame stoffen:

• Terbinafine (Lamisil): Vaak zeer werkzaam, 1× per dag, behandelingstijd ongeveer 1–2 weken
• Clotrimazol (Canesten): Effectief, 2× per dag, 2–4 weken
• Miconazol (Daktarin): Ook effectief, 2× per dag, 2–4 weken

Hoe gebruik je de crème?

1. Wash en droog je voeten grondig
2. Breng een dunne laag crème aan op alle aangedane plekken
3. Smeer ook 2 cm rondom de zichtbare aandoening (de schimmel gaat verder dan je ziet)
4. Smeer tussen alle tenen, ook de nog niet zichtbaar aangedane
5. Volg de aanbevelingen in de bijsluiter (meestal 1–2× per dag)
6. Blijf doorgaan tot 1–2 weken na verdwijning van de klachten (totaal 2–4 weken, soms langer)
7. Wash je handen nadat je de crème hebt aangebracht

Stap 2: Schoenen en sokken ontsmetten

De schimmelsporen overleven maanden in schoenen en sokken. Als je deze niet behandelt, blijf je jezelf herhaaldelijk besmetten.

Antischimmelpoeder voor schoenen

• Strooi dagelijks in al je voetschoenen, niet alleen de vaak gedragen
• Gebruik dit tijdens de gehele behandelperiode
• Na genezing nog 2 weken blijven gebruiken, zeker bij terugkerende voetschimmel
• Verkrijgbaar bij drogist of apotheek

Sokken wassen

• Was alle sokken, voetendoeken en voetlakens op minimaal 60 graden
• Laag temperatuur is niet voldoende om alle sporen te doden
• Was het bed‑ en voettextiel apart van lichte kleding
• Vermijd wasverzachter als je voetschimmel hebt (kan de ademende eigenschappen van textiel beïnvloeden)

Schoenen vervangen of desinfecteren

• Gooi oude, kapotte of constant natte schoenen weg
• Gebruik bij nieuwe schoenen preventief antischimmelspray
• Laat schoenen na gebruik voldoende drogen (ideaal 24 uur)
• Wissel schoenen regelmatig af, zodat ze goed kunnen uitdrogen

Wanneer naar de huisarts of podotherapeut?

Ga naar een professional als:

• De schimmel na 2 weken consistent behandelen niet vermindert
• De infectie zich uitbreidt naar andere delen van de voet
• Er pijnlijke open plekken, bloedingen of blaren ontstaan
• Je diabetes hebt (ga bij iedere voetklacht direct naar een professional)
• Je een verminderde weerstand hebt (bijv. door ziekte of medicatie)
• De voetschimmel steeds terugkomt
• Je vermoedt ook schimmelnagels (die een andere benadering vereisen)

Bij Rosien Podotherapie kunnen we:

• Het verschil vaststellen tussen voetschimmel, eczeem, psoriasis of andere huidaandoeningen
• Advies geven over de juiste behandeling
• Bij hardnekkige gevallen extra ondersteuning bieden of samenwerken met de huisarts
• De onderliggende oorzaak aanpakken (zweetvoeten, schoenkeuze, lopen en staan)
• Ook bij schimmelnagels een passende behandeling regelen

Wat NIET werkt (en gevaarlijk kan zijn)

• Azijn: Kan huidirritatie en branderigheid geven, maar is niet als effectieve schimmelbehandeling geregistreerd
• Tea tree olie: Kan bij geconcentreerd gebruik huidallergieën of irritatie geven
• Bleekwater: Zeer agressief en schadelijk voor de huid
• Zout/soda voetbaden: Kunnen bij sommige mensen de huid extra drogen en irriteren
• Urine: Niet hygiënisch en zonder bewezen therapeutisch nut
• Knoflook (of andere ‘bijten’ stoffen): Kan ernstige huidirritatie of brandwonden veroorzaken

Gebruik bij voorkeur alleen antischimmelproducten die wetenschappelijk zijn onderzocht en verkrijgbaar zijn bij drogist of apotheek.

Voetschimmel voorkomen: blijf het kwijt

1. Houd je voeten droog

• Droog je voeten direct na douchen of zwemmen
• Gebruik een aparte handdoek voor je voeten
• Droog ook tussen je tenen, eventueel met een vel papier of zachte tissue
• Dep zachtjes, wrijf niet te hard om de huid niet te beschadigen

2. Draag de juiste schoenen en sokken

• Schoenen: Kies voor materiaal dat goed ademt, zoals leer of leren mesh
• Sokken: Draag katoenen of wollen sokken, wissel dagelijks en was op 60 °C
• Sportschoenen: Laat ze goed uitdrogen tussen de beurten, wissel verschillende paren af
• Winterschoenen: Vermijd extreem warme, vochtige omstandigheden; gebruik indien nodig antischimmelpoeder
• Werk: Overweeg open of goed ventilende schoenen, zeker bij langdurig staan

3. Hygiëne in huis

• Reinig de badkamervloer regelmatig met een schimmeldodend schoonmaakmiddel
• Laat badmat of voetendroogdoek goed uitdrogen na gebruik
• Gebruik persoonlijke handdoeken en slippers binnen het gezin
• Was handdoeken, badmatten en voetendoeken op 60 °C
• Draag slippers of vodden in huis als iemand voetschimmel heeft

4. In publieke ruimtes

• Draag altijd slippers of teenslippers in zwembaden, saunabeleven, douches en kleedkamers
• Loop niet blootsvoets op de badkamervloer in hotels
• Pas geen schoenen in winkels zonder sokken
• Gebruik je eigen voetendoek in sportscholen en fitnesscentra
• Douche bij voorkeur na zwemmen of sporten en droog je voeten goed af

5. Bij zweetvoeten

• Overweeg een voet‑antitranspirant (bijv. speciale voetdeodorant of Odorex‑achtige producten)
• Gebruik voetpoeder in je schoenen om vocht te absorberen
• Wissel meerdere keren per dag van sokken als je snel zweet
• Kies zoveel mogelijk voor leren schoenen, die beter ademen dan rubber of kunststof
• Bespreek bij hardnekkige zweetvoeten ook een behandeling bij een podotherapeut (zoals iontophorese)

6. Bij diabetes of verminderde weerstand

• Controleer je voeten elke dag op veranderingen (roodheid, schilfers, barsten)
• Houd je bloedsuiker zo goed mogelijk onder controle
• Gebruik preventief antischimmelpoeder in schoenen als je risico op voetschimmel hebt
• Laat bij de eerste signalen een voetexpert beoordelen
• Overweeg regelmatige voetcontroles (bijv. elke 6–8 weken) bij een zorgverzekeraar
• Overweeg regelmatige voetcontroles (bijv. elke 6–8 weken) bij een zorgverzekeraar of bij de podotherapeut.

Zwemmerseczeem vs echt eczeem: wat is het verschil?

Veel mensen verwarren voetschimmel met echte eczeem, omdat de klachten soms op elkaar lijken. Maar het gaat om twee verschillende aandoeningen met andere oorzaken en behandelingen.

Voetschimmel (zwemmerseczeem)

• Oorzaak: Schimmelinfectie (tinea pedis)
• Locatie: Vooral tussen de tenen, kan uitbreiden naar andere plekken van de voet
• Kenmerken: Witte, weekse schilfering, jeuk, gebarste huid, soms blaasjes en geur
• Besmettelijk: Ja, de schimmel kan zich verspreiden
• Behandeling: Antischimmelcrème of gel, soms extra maatregelen bij schimmelnagels
• Verloop: Meestal tijdelijk, goed te behandelen, maar kan terugkeren bij blijvende risicofactoren

Echt eczeem (contacteczeem, atopisch eczeem)

• Oorzaak: Overgevoeligheidsreactie, erfelijke aanleg, droge huid, contact met allergenen of irritanten
• Locatie: Overal op de voeten, vaak bovenkant of zijkanten; kan ook op andere lichaamsdelen voorkomen
• Kenmerken: Droge, rode, schilferige huid, soms blaasjes, korsten en hevige jeuk
• Besmettelijk: Nee, eczeem is niet besmettelijk
• Behandeling: Hydraterende crèmes, vetzalven, soms lichte steroïdencrèmes onder begeleiding
• Verloop: Vaak chronisch, met wisselende periodes van rust en uitbarstingen

Waarom het belangrijk is om het verschil te kennen: Schimmel‑ en eczeempreparaten werken op heel andere manieren. Bij een verkeerde diagnose kan de behandeling de klachten verergeren of juist niet helpen. Twijfel je? Laat de voet in beoordeling door een podotherapeut.

Waarom komt voetschimmel steeds terug?

Voetschimmel gaat bij veel mensen steeds weer terug. Meestal zit het probleem in de behandeling zelf of in blijvende risicofactoren:

1. Te korte behandeling: Gestopt zodra de klachten weg zijn, terwijl de schimmel nog niet helemaal is uitgeroeid. Blijf altijd 1–2 weken doorsmeren na het verdwijnen van de symptomen.
2. Schoenen niet behandeld: Schimmelsporen blijven in schoenen en voetendoeken leven. Gebruik daarom consistent antischimmelpoeder.
3. Sokken te laag gewassen: Bij temperaturen onder 60 °C overleven schimmelsporen geregeld.
4. Dezelfde risicofactoren: Zweetvoeten, krappe of slecht luchtende schoenen, niet goed drogen, of langdurig lopen in mutsen en sportkleding.
5. Besmetting binnen het gezin: Partner of kinderen hebben het ook, maar zonder klachten. Behandel bij voorkeur het hele gezin tegelijk.
6. Schimmelnagels: Als je nagels besmet zijn, werken ze als continue bron van nieuwe schimmel.
7. Diabetes of verminderde weerstand: Hierdoor is het lichaam minder goed in staat om schimmelnagels en voetschimmel volledig te bestrijden, waardoor herhaling vaker voorkomt.

Veelgestelde vragen over voetschimmel

Wat is zwemmerseczeem?

Zwemmerseczeem is een andere naam voor voetschimmel (tinea pedis), een schimmelinfectie van de voet. De benaming komt voort uit het frequent voorkomen bij mensen die in vochtige omgevingen, zoals zwembaden en kleedkamers, blootsvoets lopen.

Hoe ziet zwemmerseczeem eruit?

Kenmerkend zijn: witte, zachte schilfering tussen de tenen vooral tussen de 4e en 5e teen. Rode en geïrriteerde plekken, gebarsten huid, soms kleine blaasjes. De huid kan nat en weeks aanvoelen en er kan een onaangename geur zijn.

Is zwemmerseczeem besmettelijk?

Ja, voetschimmel is besmettelijk. Je kunt het oplopen via gemeenschappelijke douches, zwembaden, kleedkamers, handdoeken of door het lopen op een besmette vloer, ook binnen het gezin.

Hoe kom ik van mijn zwemmerseczeem af?

Gebruik een antischimmelcrème (zoals Lamisil, Canesten of Daktarin) 1–2× per dag gedurende 2–4 weken, ook na het verdwijnen van de klachten nog 1–2 weken. Behandel je schoenen met antischimmelpoeder, was sokken op 60 °C en houd je voeten goed droog. Bij hardnekkige gevallen is professionele begeleiding aangeraden.

Wat helpt tegen zwemmerseczeem?

Bewerend effectief zijn antischimmelcrèmes met terbinafine, clotrimazol of miconazol, verkrijgbaar bij drogist of apotheek. Aanvullend helpt: crèmes goed aanbrengen, schoenen behandelen met schimmelpoeder, sokken wassen op 60 °C en voeten goed droogmaken. Huismiddeltjes zoals azijn, tea tree olie of bleek zijn niet als effectieve behandelmethode bewezen en kunnen bij sommigen irriterend zijn.

Wat te doen bij zwemmerseczeem?

Start met een antischimmelcrème 1–2× per dag, houd je voeten droog, draag ruime, ademende schoenen, was sokken op 60 °C en behandel je schoenen met schimmelpoeder. Als de klachten na 2 weken niet verbeteren, of als je diabetes hebt, ga je naar een podotherapeut of huisarts.

Wat gebeurt er als je zwemmerseczeem niet behandelt?

De schimmel kan zich uitbreiden naar andere delen van de voet, waardoor de huid scheurt en open wondjes ontstaan. Dit verhoogt het risico op een bacteriële infectie. De klachten worden vaak pijnlijker en de kans op schimmelnagels neemt toe. Bij diabetes of verminderde weerstand kan een onbehandelde voetschimmel leiden tot ernstige voetproblemen.

Hoe weet je of het schimmel of eczeem is?

Voetschimmel: Vaak vooral tussen de tenen, met witte, weekse schilfering en jeuk, en is besmettelijk. Reageert vooral goed op antischimmelproducten.
Eczeem: Komt vooral voor op droge, rood‑schilferige plekken, is niet besmettelijk en vraagt vooral hydratatie en soms corticosteroïden. Twijfel je? Laat de huid beoordelen door een podotherapeut.

Kan voetschimmel vanzelf overgaan?

In de praktijk vrijwel nooit. Zonder adequate behandeling blijven de vochtige en warme omstandigheden voor de schimmel bestaan en kan de infectie zelfs uitbreiden. De kans op herhaling is zonder passende behandeling en maatregelen hoog.

Hoe lang duurt het voordat voetschimmel weg is?

Met juiste, consistente behandeling merk je meestal al na 1 week verbetering. Volledige genezing varieert, maar ligt meestal tussen 2 en 4 weken. Blijf nog 1–2 weken doorgaan met smeren na het verdwijnen van de klachten om terugkeer te verkleinen. Totale behandelduur is vaak ongeveer 3–6 weken.

Waarom komt mijn voetschimmel steeds terug?

Veelvoorkomende oorzaken zijn: te korte of onregelmatige behandeling, niet behandelen van schimmelsporen in schoenen, sokken te laag gewassen, risicofactoren (zoals zweetvoeten, diabetes of krappe schoenen) die blijven bestaan, en besmetting binnen het gezin. Schimmelnagels zijn bovendien vaak een verborgen oorzaak van terugkeer.

Kan ik met voetschimmel naar het zwembad?

Het is verstandig om met een actieve schimmel niet te zwemmen, vooral in open zwembaden, omdat je anderen dan besmet en het vochtige milieu de genezing kan vertragen. Wacht totdat de infectie goed is uitgeheeld en de klachten minstens 2–4 weken weg zijn. Daarna is het verstandig om altijd slippers of teenslippers in kleedkamers en douches te dragen.

Werkt azijn tegen voetschimmel?

Er is geen voldoende wetenschappelijk bewijs dat azijn voetschimmel effectief behandelt. Bij langdurige of overdreven toepassing kan het de huid irriteren of verbranden. Gebruik bij voorkeur alleen antischimmelproducten die op de markt zijn toegelaten en wetenschappelijk zijn onderzocht.

Kan voetschimmel zich verspreiden naar andere lichaamsdelen?

Ja. Door krabben of niet goed handen wassen na aanraken van de voet kan de schimmel zich verspreiden naar je handen, lies (tinea cruris/“zwemmerseczeem in de lies”), nagels of andere lichaamsdelen. Was daarom je handen altijd nadat je de besmette voet hebt aangeraakt.

Hoe snel kan ik terecht bij Rosien Podotherapie?

Bij voetschimmelklachten kunnen we meestal binnen 1–2 werkdagen een afspraak inplannen. Bij acute klachten (ernstige pijn, ontsteking, diabetes of verminderde weerstand) proberen we je vaak dezelfde of de volgende dag te helpen. Neem contact op via telefoon of ons contactformulier.

Neem contact met ons op

Last van hardnekkige voetschimmel die maar niet weggaat? Of twijfel je of het wel voetschimmel is? Bij Rosien Podotherapie stellen we een diagnose en helpen we je met een passende, praktische behandeling. Neem vrijblijvend

Last van hardnekkige voetschimmel die maar niet weggaat? Of twijfel je of het wel voetschimmel is? Bij Rosien Podotherapie stellen we een diagnose en helpen we je met een passende, praktische behandeling. Neem vrijblijvend contact met ons op.